Anakart Nedir?

Bir bilgisayarı kasasından açtığında gördüğün en büyük devre kartı anakarttır. İşlemci, bellek, disk ve ekran kartı gibi parçaların hepsi ona takılır. Anakart bir şehrin yol ağı gibidir: parçaların kendisi iş yapmaz ama aralarındaki bütün trafik onun üzerinden geçer.

Anakartın üzerinde neler var

• İşlemci yuvası (soket): İşlemcinin takıldığı yer. Her soket yalnızca belirli işlemci ailelerini kabul eder.
• Bellek yuvaları: RAM modüllerinin takıldığı yuvalar.
• Genişleme yuvaları: Ekran kartı gibi kartların takıldığı uzun yuvalar.
• Depolama bağlantıları: SSD ve disklerin bağlandığı yerler, bunlar arasında doğrudan karta takılan küçük M.2 yuvaları.
• Yonga seti: Parçalar arasındaki iletişimi düzenleyen ve hangi özelliklerin destekleneceğini belirleyen yongalar.
• Arka bağlantılar: USB, ses, ağ ve bazen görüntü çıkışları.

BIOS ve UEFI

Anakartın üzerinde, bilgisayar açılırken ilk çalışan küçük bir yazılım bulunur. Eski adıyla BIOS, yeni adıyla UEFI. Parçaları kontrol eder, ardından işletim sistemini başlatır. Açılış sırası, saat ve bazı donanım ayarları buradan değiştirilir.

Parça alırken neden önemli

• Yeni bir işlemci almadan önce anakartın soketinin ve yonga setinin o işlemciyi desteklediğine bak.
• Bellek türü (örneğin DDR4 ya da DDR5) anakarta göre seçilir; ikisi birbirinin yuvasına takılmaz.
• Bilgisayarı ileride büyütmek istiyorsan boş bellek ve M.2 yuvası olan bir anakart seç.

İşlemci düşünür, bellek hatırlar, disk saklar; anakart ise hepsinin aynı dili konuşmasını sağlar.

İlgili makaleler: İşlemci (CPU) Nasıl Çalışır? · RAM Nedir? · Ekran Kartı (GPU) Nedir?