Bilgisayar Yavaşladığında Ne Yapmalı?

Yeni aldığınız bilgisayar zamanla yavaşlar; açılış uzar, programlar geç açılır, fan sürekli çalışır. Çoğu zaman sorun bilgisayarın "eskimesi" değil, birikmiş yüktür. Aşağıdaki adımları kolaydan zora doğru deneyin.

1. Yeniden başlatın

Basit ama etkili: haftalarca uyku modunda kalan bir bilgisayarda bellek dolar. Windows'ta "Kapat" bazı sürümlerde tam kapanma değil hızlı başlatma yapar; "Yeniden başlat" daha temiz bir başlangıç sağlar.

2. Neyin yavaşlattığını görün

Windows'ta Ctrl + Shift + Esc ile Görev Yöneticisi'ni açın. İşlemci (CPU), bellek ve disk sütunlarını büyükten küçüğe sıralayın. Sürekli yüzde 90'ların üzerinde çalışan program sorunun kaynağıdır.

3. Açılışta başlayan programları azaltın

Görev Yöneticisi'nde Başlangıç uygulamaları sekmesine gidin. Bilgisayar açılırken kendiliğinden başlaması gerekmeyen programları (oyun istemcileri, müzik programları, güncelleyiciler) devre dışı bırakın. Bu, açılış süresini belirgin şekilde kısaltır.

4. Diskte yer açın

Sistem diski neredeyse doluysa her şey yavaşlar. Diskin en az yüzde 15-20'sini boş tutmaya çalışın:

• Ayarlar > Sistem > Depolama bölümünden geçici dosyaları temizleyin.
• Kullanmadığınız programları kaldırın.
• İndirilenler klasörünü ve masaüstünü düzenleyin; büyük dosyaları harici diske ya da buluta taşıyın.

5. Güncelleyin

İşletim sistemi ve sürücü güncellemeleri performans sorunlarını ve güvenlik açıklarını giderir (Yazılım Güncellemesi Neden Önemli?).

6. Zararlı yazılım taraması yapın

Arka planda çalışan zararlı yazılımlar hem yavaşlatır hem tehlikelidir. Güncel bir güvenlik programıyla tam tarama yapın (Kötü Amaçlı Yazılım Türleri).

7. Tarayıcıyı hafifletin

Onlarca açık sekme ve gereksiz eklentiler belleği tüketir. Kullanmadığınız eklentileri kaldırın.

8. Isınmayı kontrol edin

Fan sesi yükseldiyse ve cihaz çok ısınıyorsa, işlemci kendini korumak için yavaşlar. Havalandırma deliklerinin tıkalı olmadığından emin olun; dizüstünü yatak ya da yorgan üzerinde kullanmayın. Toz temizliğini bir servise yaptırabilirsiniz.

9. Donanım yükseltmesi

Hâlâ mekanik disk (HDD) kullanıyorsanız SSD'ye geçmek en büyük farkı yaratan yükseltmedir (SSD ve HDD Farkı). Bellek 8 GB ya da altındaysa ve çok sekmeyle çalışıyorsanız RAM eklemek de işe yarar (RAM Nedir?).

Son çare sistemi sıfırlamaktır; bunu yapmadan önce mutlaka yedek alın (Yedekleme ve 3-2-1 Kuralı).